Hội chứng viêm não cấp là gì?

Một bệnh nhi hen phế quản đang được điều trị

Khái niệm:

Ở trẻ em, có nhiều kiểu viêm phế quản: viêm phế quản rít, viêm phế quản co thắt, viêm phế quản hen, viêm phế quản thể hen, viêm phế quản giả hen. Nghiên cứu dịch tễ học thực tế cho thấy: viêm phế quản và hen có tiếng rít chỉ là một và đều là một bệnh có biểu hiện phản ứng quá mức của phế quản.

Hen phế quản thường bắt đầu từ 2-10 tuổi. Tỉ lệ mắc bệnh ở trẻ có bố hoặc mẹ bị hen phế quản cao hơn nhiều so với trẻ không có bố hoặc mẹ mắc bệnh

Nhiều khi cơn hen xuất hiện dưới dạng viêm phế quản hay viêm mũi - phế quản: cơn hen đầu tiên xuất hiện thường là sau một đợt nhiễm trùng nặng về đường hô hấp, đôi khi đó là do bụi, lông súc vật, hơi khói của bếp than tổ ong, phấn hoa, khói thuốc lá.... Có trường hợp cơn hen xuất hiện sau một thời gian cắt amidan, gắng sức trong khi chạy bộ, tiêm thuốc hay tiêm chủng, thay đổi khí hậu, môi trường sống... Hen thường kèm theo sốt, viêm họng.

Triệu chứng của các thể hen phế quản:

• Viêm phế quản co thắt: có thể trẻ chỉ biểu hiện duy nhất bằng những cơn ho giống như ho gà nhưng lúc hít vào không thấy ồn ào, đôi khi lẫn lộn giữa cơn ho có tiếng rít. Nhưng hậu quả của cơn ho dữ dội chính là do trẻ bị viêm phế quản co thắt, đôi khi ăn xong trẻ bị nôn vọt vì ngứa họng và luôn muốn ho.
• Viêm phế quản khó thở nhiều: hen cũng có thể biểu hiện dưới dạng một viêm phế quản khó thở. Khi khó thở và ho, nhiều dịch tiết ra và không giống như hen kinh điển, bắt đầu và kết thúc không đột ngột
• Hen gắng sức: khác hẳn với khó thở gắng sức, kiểu hen này thường xuất hiện sau gắng sức ở trẻ em như leo cầu thang, chạy nhảy nhiều, hoặc có thể xuất hiện khi trẻ hít phải không khí lạnh đột ngột.
• Hen ác tính: khi các cơn hen liên tiếp xảy ra vào chiều và đêm, không đáp ứng với các thuốc dãn phế quản ở liều thường dùng.

Tiến triển bệnh:

Rất thất thường, một số trường hợp ổn định nhưng sau 15 năm lại bị hen lại, thậm chí sau 20-30 năm. Nếu được phát hiện sớm và điều trị hiệu quả thì làm giảm đáng kể tần suất hen người lớn, nhất là các thể nặng.

(Internet)

Bé nóng sốt, mệt mỏi

Đó là sự xáo trộn chức năng não do viêm nhiễm hệ thần kinh trung ương. Các nguyên nhân gây viêm não cấp có thể là vi trùng, ký sinh trùng hoặc hóa chất độc, thường gặp nhất là virus.

Triệu chứng lâm sàng của hội chứng viêm não cấp rất đa dạng, tùy thuộc vào tác nhân gây bệnh. Có khi bệnh diễn tiến nhanh chóng, bệnh nhân sốt nhẹ rồi đột ngột rơi vào hôn mê và tử vong. Một số trường hợp có biểu hiện lâm sàng rất nặng như sốt cao, co giật nhiều lần trong ngày; bệnh diễn tiến kéo dài và dẫn đến những di chứng trầm trọng, vĩnh viễn không hồi phục.

Hội chứng viêm não cấp diễn tiến qua 3 thời kỳ:

• Ủ bệnh: Kéo dài 5-15 ngày, ít có triệu chứng lâm sàng.
• Khởi phát: Trung bình 1-4 ngày, ngắn nhất là 12 giờ. Bệnh nhân có các triệu chứng giống như cảm cúm: sốt 38-39 độ C, có thể ho, tiêu chảy, nôn; kèm theo những rối loạn về thần kinh, mất ngủ, quấy khóc vật vã, ngủ gà ngủ gật, cáu gắt, trẻ lớn có thể kêu nhức đầu.
• Toàn phát: Sốt 39-42 độ C hoặc cao hơn, kèm theo những cơn co giật liên tục, nôn mửa, tiêu chảy, tăng tiết đàm nhớt. Sau đó, bệnh nhân đi vào tình trạng lơ mơ, li bì, mê sảng, ngủ nhiều, hôn mê ngày càng sâu; tiếp đến có thể xuất hiện các dấu hiệu bại liệt, run giật các đầu chi. Dấu hiệu lâm sàng nổi bật trong giai đoạn này là biểu hiện thần kinh thay đổi hằng ngày, hằng giờ, rất đa dạng.

Có 2 thể viêm não cấp:

1.Thể tối cấp: Giai đoạn nhiễm trùng ngắn, chỉ 1-2 ngày. Bệnh nhân đột ngột sốt cao, co giật liên tục, hôn mê, sau đó tử vong do suy hô hấp hoặc trụy mạch.
2.Thể cấp: Bệnh diễn tiến theo 3 hướng:

• Tử vong do sốt cao (39-40 độ C). Có trường hợp giảm sốt nhưng vẫn không thể trở về bình thường; các chức năng sinh tồn (biểu hiện ở chỉ số mạch, nhiệt độ, huyết áp...) ngày càng giảm trầm trọng; bệnh nhân chết trong 1 tuần lễ.
• Bệnh khỏi: Bệnh nhân hồi phục hoàn toàn.
• Có di chứng tâm thần kinh.

BS Trần Thị Việt, BV Nhi Đồng 2.
(Theo báo Người Lao Động)